नमस्कार मित्रांनो,
मित्रांनो, श्री स्वामी समर्थ, भाद्रपदाच्या कृष्ण पक्षातील अमावस्याला कुशोत्पतिनी अमावस्या, भाद्रपद अमावस्या आणि पिठोरी अमावस्या म्हणतात.
या दिवशी पुजारी नद्या आणि खोऱ्यांमधून कुशा नावाचे गवत उपटतात आणि वर्षभर धार्मिक विधी करण्यासाठी घरी आणतात. कुशा गवताला उत्तराखंडमध्ये कंस म्हणतात. कुशाचे वैज्ञानिक नाव एराग्रोस्टिस सायनोसॉराइड्स आहे.
या दिवशी धार्मिक कार्य, श्राद्ध विधी इत्यादींमध्ये वापरलेला गवत गोळा केल्याने वर्षभर लाभ होतो. कुशा गवताशिवाय कोणतीही धार्मिक पूजा निष्फळ मानली जाते. म्हणून कुशा गवताचा उपयोग हिंदूंच्या उपासनेत ठळकपणे केला जातो.
या दिवशी कुश कापणे वर्षभर पवित्र राहते. कुशोपति अमावस्येच्या दिवशी कुश तोडण्याचे काही नियम आहेत, ते पाळले पाहिजेत. शास्त्रात कुशांचे दहा प्रकार सांगितले आहेत. तो अत्यंत पवित्र असल्यामुळे त्याला पवित्र म्हणतात. ,
त्याची टोके टोकदार आहेत. कुषोत्पति अमावस्येच्या दिवशी कुशा काढताना हे लक्षात ठेवावे की कुशा कोणत्याही साधनाने कापता कामा नये, हातानेच काढावा आणि कुशा गवत कापू नये. म्हणजे गवताचा पुढचा भाग तुटू नये.
कुशा गोळा करण्यासाठी सूर्योदयाची वेळ सर्वोत्तम मानली जाते. ‘ओम हम फट’ या मंत्राचा जप करताना उत्तरेकडे तोंड करून कुश उपटून घ्यावा. तसेच उजव्या हाताने कुशा काढा.
असे मानले जाते की जेव्हा सीताजी पृथ्वीवर बुडाली तेव्हा श्री रामजी वेगाने धावले आणि त्यांना थांबवण्याचा प्रयत्न केला, परंतु सीताजींचे केस फक्त पकडू शकले. हे केस चिन्ह स्वतःच कुशाच्या रूपात बदलले.
हिंदू धर्मात अमावस्या तिथी पितरांसाठी केलेले श्राद्ध विधी, तर्पण, पिंडदान इत्यादींसाठी विशेष मानली जाते. ही तिथी दान आणि कालसर्प दोष निवारणासाठीही महत्त्वाची मानली जाते. कौटुंबिक सुख, शांती आणि समृद्धीसाठी भाद्रपद अमावस्येला अनेक उपाय केले जातात.
भाद्रपद अमावस्या पिथोरा अमावस्या म्हणूनही ओळखली जाते, म्हणून या दिवशी दुर्गा देवीची पूजा केली जाते. असे म्हणतात की या दिवशी माता पार्वतीने इंद्राणीला या व्रताचे महत्त्व सांगितले होते. विवाहित स्त्रिया प्रजननक्षमता आणि मुलांच्या दीर्घायुष्यासाठी दुर्गा देवीची पूजा करतात.
हिंदू धर्मात अमावस्या तिथीला विशेष महत्त्व आहे. अमावस्येच्या दिवशी पवित्र नदीत स्नान करून पितरांसाठी दान, तर्पण, पिंडदान आणि श्राद्ध केले जाते. आज भाद्रपद महिन्यातील अमावस्या आहे. तिला कुश धरणी किंवा पिठोरी अमावस्या म्हणतात.
या दिवशी स्त्रिया त्यांच्या पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी आणि त्यांच्या वैवाहिक जीवनात सुख आणि शांती मिळावी यासाठी भगवान शिव आणि देवी पार्वतीची पूजा करतात आणि प्रार्थना करतात. आज मंगळवार आहे, आज तुम्ही संकटमोचन हनुमानजीची पूजा देखील करू शकता.
त्याच्या कृपेने तुमचे सर्व कार्य कोणत्याही अडथळ्याविना पूर्ण होतील. त्रिपुष्कर योगही तयार होत आहे.याशिवाय पिठोरी अमावस्येला पितरांच्या शांतीसाठी नैवेद्य दाखवला जातो.
एवढेच नाही तर या दिवशी दान वगैरेचेही विशेष महत्त्व आहे. असे म्हटले जाते की स्त्रिया आपल्या पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी आणि प्रजननक्षमतेसाठी या दिवशी उपवास करतात.
दररोज अशी माहिती पोस्ट मिळविण्यासाठी आमच्या रॉयल खरबर फेसबुक पेजला लाईक करा.