नमस्कार मित्रांनो,

मित्रांनो, श्री स्वामी समर्थ, हिंदू धर्मातील एक पवित्र स्थान आणि चार धाम, जगन्नाथ पुरी हे स्थान भगवान विष्णूचे स्थान मानले जाते. 

जगन्नाथ मंदिराशी निगडीत एक रहस्य आहे. स्थानिक मान्यतेनुसार येथील मूर्तीच्या आत भगवान श्रीकृष्णाचे हृदय ठेवलेले आहे.

ज्यामध्ये ब्रह्मदेव राहतात. हिंदू धर्मानुसार चार धाम म्हणजे बद्रीनाथ, द्वारका, रामेश्वरम आणि पुरी.

यानंतर तो गुजरातमधील द्वारका येथे गेला आणि तेथे कपडे बदलले. द्वारका नंतर त्यांनी ओडिशातील पुरी येथे जेवण केले आणि शेवटी तामिळनाडूतील रामेश्वरम येथे विश्रांती घेतली. पुरीत भगवान श्री जगन्नाथाचे मंदिर आहे.

पुरीच्या या मंदिरात भगवान जगन्नाथ, त्यांचा भाऊ बलभद्र आणि बहीण सुभद्रा यांच्या लाकडी मूर्ती आहेत. लाकडी मूर्ती असलेले हे देशातील अनोखे मंदिर आहे. जगन्नाथ मंदिराची अनेक वैशिष्ट्ये आहेत जसे की,

याशिवाय मंदिराशी संबंधित अनेक कथा आहेत ज्या शतकानुशतके एक गूढ रहस्य म्हणून प्रचलित आहेत. त्याची एक खासियत म्हणजे पुरीच्या मंदिरात आजही श्रीकृष्णाचे हृदय असल्याचे सांगितले जाते.

यामागे अनेक कथा आहेत, लोक म्हणतात की भगवान श्रीकृष्णाचे हृदय जिवंत माणसासारखे धडधडत होते. असे म्हणतात की ते हृदय आजही सुरक्षित आहे आणि भगवान जगन्नाथाच्या लाकडी मूर्तीच्या आत आहे.

महाभारत युद्धानंतर 35 वर्षांनी एके दिवशी, कृष्णाचा मुलगा प्रद्युम्न किंवा सांब त्याच्या काही मित्रांसह ऋषींवर एक विनोद खेळला. तो स्त्रीचा वेश धारण करून विश्वामित्र, दुर्वासा, वशिष्ठ आणि नारद या ऋषींना भेटायला गेला.

त्यावेळी ते सर्व श्रीकृष्णांच्या औपचारिक भेटीसाठी द्वारकेला आले होते. सांबाने आपल्या कपड्यात एक लोखंडी मुसळ लपवून ठेवली आणि गर्भवती स्त्रीच्या वेषात आपल्या एका ऋषीसमोर उभा राहून विचारले.

“मला मुलगा होईल की मुलगी?” त्या महात्माजींनी हा अक्षम्य विनोद ओळखला. ऋषिराज विचलित न होता म्हणाला. “या पोटातून जो कोणी जन्म घेईल तो यादव वंशाचा नाश करील.”

संतप्त होऊन ऋषींनी सांबाला शाप दिला की तो लोखंडी बाणाला जन्म देईल ज्यामुळे यादव वंश आणि साम्राज्य नष्ट होईल.

तीनही पुतळे दर 12 वर्षांनी बदलले जातात. जुन्या पुतळ्यांच्या जागी नवीन पुतळे बसवले जातात. मूर्ती बदलण्याच्या या प्रक्रियेशी संबंधित एक मनोरंजक कथा देखील आहे. 

मूर्ती बदलण्याचे काम सुरू असतानाच संपूर्ण शहरातील वीज गेली आणि मंदिर परिसर अंधारात बुडाला.

मंदिराबाहेर सीआरपीएफची सुरक्षा तैनात आहे. मंदिरात कोणालाही प्रवेश दिला जात नाही. ज्या पुजाऱ्याला मूर्ती बदलायची असेल त्यालाच मंदिरात प्रवेश दिला जातो. पुजाऱ्याच्या डोळ्यांवरही पट्टी बांधलेली असते. हातावर हातमोजे घातले.

त्यानंतर मूर्ती बदलण्याची प्रक्रिया सुरू होते. जुन्या मूर्तींची जागा नवीन मूर्ती घेतात, पण एक गोष्ट आहे जी कधीही बदलत नाही, ती म्हणजे ब्रह्म द्रव्य. जुन्या मूर्तीतून ब्राह्मण द्रव काढून नवीन मूर्तीमध्ये ठेवला जातो.

लोकांच्या मते, जेव्हा भगवान श्रीकृष्णाचा मृत्यू झाला तेव्हा पांडवांनी त्यांच्या शरीरावर अंत्यसंस्कार केले, परंतु हृदय (पिंडा) जळत राहिले. दैवी आदेशानुसार पांडवांनी या मृतदेहाचे पाण्यात विसर्जन केले.

त्या वस्तूने लाकडी वाडग्याचे रूप धारण केले आणि नंतर राजा इंद्रद्युम्न (जगन्नाथाचा भक्त) यांनी ती जगन्नाथाच्या मूर्तीमध्ये स्थापित केली. 

त्या दिवसापासून आजपर्यंत ओंडका मूर्तीच्या आत विराजमान आहे. ही मूर्ती दर 12 वर्षांनी बदलली जाते, परंतु त्यात लॉग तसाच राहतो.

दररोज अशी माहिती पोस्ट मिळविण्यासाठी आमच्या रॉयल खरबर फेसबुक पेजला लाईक करा.