घटस्थापना कशी करावी आणि नवरात्रीचे उत्थापन कसे करावे, याची शास्त्रशुद्ध माहिती!

नमस्कार मित्रांनो,

मित्रांनो, श्री स्वामी समर्थ, दरवर्षी शारदीय नवरात्रीची सुरुवात अश्विन महिन्याच्या शुक्ल पक्षाच्या प्रतिपदेपासून होते. घटस्थापनेने शारदीय नवरात्रीची सुरुवात होणार आहे. यावर्षी शारदीय नवरात्री १५ ऑक्टोबर २०२३ पासून सुरू होणार असून २४ ऑक्टोबर २०२३ पर्यंत चालणार आहे. यावर्षी नवरात्रीतील घटस्थापनेचा शुभ मुहूर्त 15 ऑक्टोबर 2023 रोजी सकाळी 11:44 ते 12:30 पर्यंत आहे.

या काळात भाविकांना त्यांच्या घरी तसेच मंडपात घटस्थापना करता येते. चैत्र नवरात्रीत दुर्गेच्या नऊ अवतारांची पूजा केली जाते. देवी शैलपुत्री ही माँ दुर्गेच्या नऊ अवतारांपैकी पहिली आहे.

पार्वतीला शैलपुत्री म्हणतात. कारण त्याचे वडील हिमालयीन गिर्यारोहक होते. नवदुर्गा नंतर देवी ब्रह्मचारिणी, देवी चंद्रघंटा, देवी कुष्मांडा, देवी स्कंदमाता, देवी कात्यायनी, देवी कालरात्री, देवी महागौरी आणि देवी सिद्धिदात्री आहे.

नवरात्रीच्या पहिल्या दिवशी शैलपुत्री मातेची पूजा केली जाते. नवरात्रीच्या दुसऱ्या दिवशी ब्रह्मचारिणी मातेची पूजा केली जाते. नवरात्रीच्या तिसऱ्या दिवशी चंद्रघंटा मातेची पूजा केली जाते.

नवरात्रीच्या चौथ्या दिवशी कुष्मांडा मातेची पूजा केली जाते.नवरात्रीच्या पाचव्या दिवशी स्कंदमातेची पूजा केली जाते. नवरात्रीच्या सहाव्या दिवशी कात्यायनी देवीची पूजा केली जाते. नवरात्रीच्या सातव्या दिवशी कालरात्रीची पूजा केली जाते. नवरात्रीच्या आठव्या दिवशी महागौरीची पूजा केली जाते. नवरात्रीच्या नवव्या दिवशी माता सिद्धिदात्रीची पूजा केली जाते.

या दिवशी सकाळी प्रथम स्नान वगैरे करून व्रत करण्याचा संकल्प करावा. नंतर गंगाजलाचे काही थेंब एखाद्या स्वच्छ जागेवर टाकून ते शुद्ध करा आणि वेदी बनवा. वेदीवर लाल कपडा पसरवा आणि गणेशाचे ध्यान करताना कलश स्थापित करा.

नंतर ‘ओम अपवित्र पवित्रो वै सर्वस्थम् गतोपि वा’ या मंत्राचा जप करून स्वतःला शुद्ध करा: ‘यः स्मृतपुंडरीकाक्षम् स बह्यभ्यन्तरः शुचिः। त्यानंतर उजव्या हातात अक्षत, फुले आणि पाणी घेऊन माँ दुर्गेची पूजा करण्याचा संकल्प करा.

समाधानासाठी देश, काळ, परिवार इत्यादी मंत्रांचा जप करा. ‘मम इह जनमनी श्री दुर्गा प्रीति वा कल्पपसंतीपुर्वाकम दीर्घयुष्य: विपुलाधन पुत्र, नतु, अखंड संताति, स्थिरा लक्ष्मी, कीर्तिलाभ, शत्रुपराजयादी, सद्भृतिष्टादि, शत्रिद्धादिष्टादि, शत्रुपराजयादी. ‘ मजकूर पाठ करा. विहितकलशिष्ठपूजन, चक्रनिष्टपूजन, दि. कलश पवित्र पाण्याने भरा

आणि त्याच्या चेहऱ्यावर पंच पल्लव ठेवा. नंतर त्यात चंदन, फुले इत्यादी सुगंधी पदार्थ टाकून कलशात टाकावे. कलशावर धागा बांधा. नंतर कलशाच्या तोंडावर तांदूळ भरलेले एक लहान भांडे ठेवा आणि त्यात वरुण आणि माँ दुर्गा यांची मूर्ती ठेवा आणि त्यांचे ध्यान करताना त्यांना खालील मंत्राने आवाहन करा आणि त्यांची विधिपूर्वक पूजा करा.
किंवा देवी सर्वभूतेषु भक्तीची संस्था. मी तुम्हाला आदरपूर्वक नमस्कार करतो.

नवरात्रीत दोन ते दहा वयोगटातील मुलींची पूजा केली जाते. या काळात दुर्गा सप्तशतीचे पठण विशेष फलदायी मानले जाते.घटस्थापना नंतर सर्व प्रथम माँ दुर्गेचे पहिले रूप माँ शैलपुत्रीची पूजा, आराधना आणि स्तुती करा.

वाचकांच्या माहितीसाठी आम्ही या नऊ दिवसांमध्ये आईच्या विविध रूपांची सविस्तर माहिती देत ​​आहोत आणि या नऊ दिवसांमध्ये कोणत्या मंत्राने मातेच्या त्या रूपाची पूजा करावी हे देखील सांगत आहोत.

पूजेला घेऊन जा. अभिषेक झाल्यावर घटस्थापना करावी. स्थापनेपूर्वी, प्रथम पॅट खाली घ्या. त्यावर गहू पसरवा आणि पाण्याने भरलेले भांडे ठेवा. पैसे आणि सुपारी पाण्यात टाका. गव्हाने भरलेला छोटा डबा तांब्याच्या वर ठेवावा.

त्यामध्ये देवीचे कुंड ठेवा आणि हळद-कुंकू आणि फुलांनी त्याची पूजा करा. या दिवशी गव्हाचे महत्त्व अधिक असते. ताटासमोर शंख आणि घंटा ठेवावी. चाळलेली काळी माती पत्र्याच्या खाली घाला आणि गहू, पुन्हा माती, पुन्हा गहू पेरा. हे दोन किंवा तीन वेळा करा. भांड्यासारखे भांडे ठेवून त्यांची पूजा करावी.

त्यात पाणी, हळद, कुंकू घेऊन फुलांची माळ सोडावी. कलशाची पूजा करावी. पाटावर रांगोळी काढावी. कारल्याच्या फुलांचा किंवा झेंडूच्या फुलांचा हार घालावा. जर ही फुले उपलब्ध नसतील तर नवरात्रीचे नऊ दिवस दररोज अशा प्रकारे इतर कोणत्याही सुगंधी फुलांचे हार बांधावेत.

शक्य असल्यास नवरात्रीत नऊ दिवस समई तेवत 24 तास ठेवावे. एका तिथीच्या क्षय दिवशी जपमाळ दोन वेळा जपून नऊ दिवस पूर्ण करावेत.

आम्ही रोज फराळाचे जिन्नस करतो, त्यांना अर्पण केल्यावर फराळ करावी. रोज संध्याकाळी आरती, जप आणि पोथीचन करावे. रावणाशी युद्ध करण्यापूर्वी श्रीरामाने त्यात यश मिळावे म्हणून नवरात्रीचे व्रतही पाळले.

रावणाचा वध दशमीच्या दिवशी म्हणजेच दसऱ्याच्या दिवशी करण्यात आला. त्यामुळे काही लोकांसाठी नवरात्री दसऱ्याच्या दिवशीच साजरी केली जाते. काही लोक दसऱ्याच्या एक दिवस आधी म्हणजेच नवमीच्या दिवशी संध्याकाळनंतर खातात.

-नवरात्रीची पहाट होताच सर्वप्रथम देवीची पूजा करून घाटावर पुष्पहार अर्पण करावा. मग वस्तू खुंटीवर ठेवल्या. अभिषेक पूर्ण भक्तिभावाने करावा. धुऊन पुसल्यानंतर मंदिरात स्थापित करून पूजा करावी.

पुराण अर्पण करून, पुरणाचा दिवा करून आरती करावी. पुराणाचे दिवे नऊ, पाच, सात, सर्व दिवे छोटे, एक दिवा मोठा असावा. सर्व दिव्यांमध्ये तूप आणि वात मिसळावी, हाताने बनवलेल्या दोरीची पाच वातांची जोडी मोठ्या दिव्यात ठेवावी.

पुराण आरती करावी. कलशातील पाणी घराच्या चारही दिशांना शिंपडावे आणि उरलेले पाणी तुळशीमध्ये ओतावे. दारात आंब्याचे झाड लावावे. दूध आणि साखरेचा नैवेद्य करूनच नवरात्र साजरी करावी.

दररोज अशी माहिती पोस्ट मिळविण्यासाठी आमच्या रॉयल खरबर फेसबुक पेजला लाईक करा.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *